ง่วงแบบหัวตก

วิธีที่ 4–5 · ใช้กายปลุกใจ · เคลิ้มสบายจนหัวโยก

ร่างกายนิ่งและสบายเกินไป ใจจึงค่อยๆ เคลิ้มจนหัวตก ข้อดีคือกายผ่อนคลายดี ที่ต้องระวังคือความสบายนั้นพาไปหลับ แทนที่จะพาไปตั้งมั่น

อาการที่มักเห็น

หนังตาหนัก หัวค่อยๆ ตก แล้วสะดุ้ง
เริ่มมีภาพคล้ายฝันแวบเข้ามา
ตื่นขึ้นเมื่อได้ขยับตัวหรือโดนน้ำเย็น

ธรรมโอสถ

ในพระสูตรเดียวกัน ถ้าสามวิธีแรกยังไม่ได้ผล ให้ยอนหรือดึงหูทั้งสองข้าง และเอามือลูบตัว ถ้ายังไม่หาย ให้ลุกขึ้นยืน เอาน้ำล้างตา เหลียวดูทิศทั้งหลาย และแหงนดูดาวนักษัตร นี่คือการใช้สัมผัสทางกายปลุกใจให้ตื่น

ที่มา: ปจลายมานสูตร (AN 7.61) · ฉบับไทยชื่อโมคคัลลานสูตร เล่ม 23 ข้อ 58

ปลุกใจแบบนี้

เมื่อหัวเริ่มตก ไม่ต้องฝืนนั่งต่อ ลุกไปล้างหน้า แล้วมองออกไปไกลๆ สักครู่

ฝึก 3 นาทีตามใบสั่งยารวม 3:00

1นั่งหลังตรง ยกศีรษะขึ้น หายใจเข้าลึกๆ สบายๆ สามครั้ง0:25
2ใช้นิ้วจับใบหูทั้งสองข้าง ดึงและนวดเบาๆ สักครู่0:30
3เอามือลูบแขน ลูบขา และต้นคอ ให้รู้สึกอุ่นและตื่นขึ้น0:30
4ค่อยๆ ลุกขึ้นยืน ถ้าสะดวก ไปล้างหน้าล้างตาด้วยน้ำเย็น0:40
5มองออกไปไกลๆ มองท้องฟ้า ถ้าเป็นกลางคืน ลองแหงนมองดาว0:30
6หายใจลึกๆ อีกสามครั้ง รู้ว่าตื่นแล้ว แล้วกลับไปนั่งต่อ0:25

พระพุทธเจ้าสอนพระมหาโมคคัลลานะที่นั่งง่วงให้แก้ทีละขั้น ตั้งแต่เปลี่ยนสิ่งที่ใจจับ ไปจนถึงนอนพักอย่างมีสติ ผลนี้ชี้ว่าควรเริ่มที่ขั้นไหน ถ้ายังไม่หายให้ขยับไปขั้นถัดไป และไม่ใช่การวินิจฉัยโรค

ดูคู่มือแก้ถีนมิทธะ ทำใหม่