ข้ามไปที่เนื้อหา
แบบทดสอบ · วิตักกสัณฐานสูตร (MN 20)

ความคิดแบบไหนรบกวนคุณ

×
 

ความคิดดื้อแรง

จิตข่มจิต · ทางสุดท้าย · ด่านสุดท้าย

ความคิดของคุณบางเรื่องมีแรงดันสูง เช่น อยากพิมพ์ข้อความแรงๆ อยากกดซื้อ หรือเรื่องเดิมที่กลับมาครอบใจ ข้อดีคือคุณรู้ตัวว่ามันแรง สิ่งที่ต้องระวังคือ ถ้าปล่อยตาม อาจทำสิ่งที่เสียใจภายหลัง

อาการที่มักเห็น
  • ลองเปลี่ยนเรื่องแล้ว ความคิดยังดันกลับมา
  • รู้ว่าไม่ควร แต่แรงดึงสูงมาก
  • เหมือนมือขยับไปก่อนใจตัดสิน
ธรรมโอสถ

วิธีที่ห้าในวิตักกสัณฐานสูตร ใช้เมื่อสี่วิธีแรกไม่ได้ผลเท่านั้น คือกัดฟัน ดุนเพดานด้วยลิ้น แล้วข่มใจที่เป็นอกุศลด้วยใจที่เป็นกุศล เหมือนคนแรงมากจับคนที่แรงน้อยกว่าไว้ จึงควรลองวิธีที่เบากว่าก่อนเสมอ และในแบบฝึกนี้ให้ทำอย่างนุ่มนวล ไม่กลั้นหายใจ ไม่เกร็ง

ที่มา: วิตักกสัณฐานสูตร (MN 20) ข้อ 261

จัดการความคิดแบบนี้

เมื่อแรงดันมา ให้รอสิบลมหายใจก่อนทำอะไร และวางมือถือไว้ห่างตัว

ฝึก 3 นาทีตามใบสั่งยารวม 3:10
  1. 1นั่งให้มั่น วางเท้าแนบพื้น หายใจออกยาวช้าๆ สามครั้ง0:30
  2. 2ลองวิธีเบาก่อน ถามว่าความคิดนี้พาไปทางดีไหม แล้วหันมาที่ลมหายใจ0:40
  3. 3ถ้ายังดึงอยู่ ให้ตั้งใจหนักแน่นในใจว่า ไม่ตามไป แค่นี้พอ0:30
  4. 4แตะลิ้นที่เพดานปาก ฟันชิดกันเบาๆ หายใจตามปกติ ให้ใจดีกำกับใจที่ถูกดึง0:40
  5. 5เมื่อแรงดันอ่อนลง คลายกราม คลายไหล่ ปล่อยร่างกายให้สบาย0:30
  6. 6จำไว้ว่าคุณเลือกได้ แล้วลุกไปทำสิ่งที่ตั้งใจไว้ต่อ0:20

วิตักกสัณฐานสูตรให้วิธีจัดการความคิดอกุศลไว้ 5 ขั้น ใช้ไล่ตามลำดับ วิธีหลังใช้เมื่อวิธีก่อนไม่ได้ผล การจับคู่ชนิดความคิดกับวิธีเป็นแนวทางของหน้านี้ ผลนี้ไม่ใช่การวินิจฉัย